IEA’nın Petrol Piyasası Raporu’na göre, küresel petrol arzı geçen ay bir önceki aya göre günlük yaklaşık 600 bin varil azalarak 94 milyon 470 bin varile düştü. ABD’nin İran’a yönelik deniz ablukasının etkisiyle İran’ın petrol ihracatı kısıtlandı ve bu da küresel arzda düşüşe neden oldu. Ayrıca, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları öncesine kıyasla günlük yaklaşık 13 milyon 600 bin varil azalış yaşandı.
Öte yandan, Mayıs ayında OPEC ve OPEC dışı ülkelerden oluşan OPEC+ grubunun üretimi bir önceki aya göre günlük yaklaşık 1 milyon 120 bin varil azalarak 35 milyon 920 bin varile geriledi. OPEC+ dışı ülkelerden kaynaklanan günlük arz ise 530 bin varil artarak 58 milyon 540 bin varile yükseldi. Bu artışta biyoyakıt üretimi ile ABD ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin daha yüksek arzı etkili oldu.
IEA’nın raporunda, bu yıl küresel petrol arzının geçen yıla göre günlük yaklaşık 3 milyon 900 bin varil azalarak 102 milyon 379 bin varile düşmesi bekleniyor. OPEC+ üretiminin bu yıl önceki yıla göre günlük yaklaşık 4 milyon 700 bin varil azalarak 42 milyon 120 bin varile gerileyeceği, OPEC+ dışı üretimin ise günlük yaklaşık 820 bin varil artarak 60 milyon 250 bin varile yükseleceği tahmin ediliyor.
Rapora göre, ABD ve İran arasındaki geçici anlaşmanın Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına yol açması bekleniyor. Bu durum, kesintilerin ardından arz akışlarında kademeli normalleşmeye ve İran’ın petrol ihracatının aşamalı olarak yeniden başlamasına olanak tanıyabilir. Küresel petrol arzının, körfez üretimindeki toparlanma ile 2027’de günlük yaklaşık 8 milyon varil artarak 110 milyon 350 bin varile ulaşması öngörülüyor.
IEA’nın raporunda, küresel petrol talebindeki artış beklentisinin aşağı yönlü revize edildiği de belirtildi. Yüksek akaryakıt fiyatları ve ürün arzındaki kesintiler nedeniyle küresel petrol talebinin nisan ve mayıs aylarında belirgin şekilde azaldığı ifade edildi. Bu yıl küresel petrol talebinin geçen yıla kıyasla günlük yaklaşık 1 milyon 120 bin varil azalarak 103 milyon 290 bin varile gerilemesi bekleniyor. Ancak, 2027’de Körfez arzındaki normalleşme ile talebin yeniden hızlanarak günlük yaklaşık 2 milyon varil artarak 105 milyon 300 bin varile ulaşması öngörülüyor.
IEA’nın raporunda, 2027 görünümünün jeopolitik riskler, ateşkesin sürdürülebilirliği ve küresel ekonomide savaş kaynaklı etkiler gibi unsurlar nedeniyle belirsizlikler içerdiği vurgulandı.
