ABD ve İran arasında Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve ateşkesin uzatılmasına yönelik anlaşmanın imzalanmasının ardından iki tarafın henüz yüz yüze bir görüşme gerçekleştirmediği bildirildi. ABD elçileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, İran ateşkesi ve bölgesel konuları içeren temaslarda bulunmak üzere Katar’da bulundu. Ancak Katar Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Macid el-Ensari, bu görüşmelerin Katarlı arabulucular aracılığıyla gerçekleştiğini ve ABD heyetinin İran ile doğrudan müzakere etmek üzere bulunmadığını belirtti.
ABD heyetinin amacı, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçiş ücreti alma planının detaylarını netleştirmek ve Umman tarafından sunulan seyir hizmetleri ücreti teklifleriyle nasıl ilişkilendirileceğini anlamaktır. Ancak 17 Haziran’da imzalanan mutabakat zaptının uygulanmasına yönelik doğrudan temaslar yeniden kurulamamıştır. Bu durum, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki ticari petrol tankeri trafiği üzerinde kontrol sağlama konusundaki kararlılığından kaynaklanmaktadır.
Diğer yandan, İran’ın geçen hafta İsrail, ABD ve Lübnan arasında müzakere edilen Lübnan ateşkes teklifine karşı çıkması gerilimi artırmaktadır. Hürmüz Boğazı’nda taraflar arasında yaşanan çatışmaların nükleer program görüşmelerini riske attığı belirtilirken, 17 Haziran’dan itibaren tamamlanması için belirlenen 60 günlük süre içerisinde henüz nükleer program görüşmelerine başlanmamıştır.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Fransa ve İngiltere gibi Avrupalı güçleri Hürmüz Boğazı’ndaki mayın temizleme çalışmalarına dahil olmamaları konusunda uyararak, İran’ın sorumluluklarının farkında olduğunu ve dış müdahalelerin durumu karmaşıklaştırabileceğini vurgulamıştır.
Öte yandan, Batılı güçler İran’ın ticari gemilere geçiş ücreti uygulama planına karşı çıkarken, Umman’ın belirli hizmetler için ücret talep etme planını desteklemektedir. İran’ın başmüzakerecisi Muhammed Bakır Kalibaf, Hürmüz Boğazı’ndaki egemenliğin İran ve Umman’a ait olduğunu ve boğazdaki trafiğin İran tarafından belirlenen düzenlemelere tabi olduğunu belirtmiştir.
Son olarak, Denizcilik takip firması Kpler’in verilerine göre, Hürmüz Boğazı’ndan pazartesi günü geçen 40 gemiye ek olarak, çatışmaların başladığı 28 Şubat tarihinden bu yana yüzlerce gemi ve yaklaşık 10 bin denizcinin bölgede mahsur kaldığı bilinmektedir. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Bekayi, yaşanan zorluklara rağmen diplomatik sürecin devam edeceğini ve uygulama aşamasında bu tür sınamaların beklendiğini ifade etmiştir.
